Analitycy z Klubu Jagiellońskiego proponują likwidację powszechnego świadczenia 800 Plus i zastąpienie go jednorazową wypłatą 208 800 zł na nowo narodzone dziecko – wynika z publikacji serwisu money.pl, pisze Bytow24.
Autorzy propozycji, Paweł Musiałek i Piotr Trudnowski, wskazują, że dotychczasowe programy – 800 Plus oraz „Aktywny Rodzic” (tzw. babciowe) – nie odwróciły negatywnego trendu demograficznego. Liczba urodzeń w Polsce systematycznie spada mimo wielomiliardowych nakładów budżetowych.
Jednorazowy przelew zamiast 18 lat świadczeń
Zamiast comiesięcznych transferów przez 18 lat, eksperci proponują wypłatę pełnej kwoty w ciągu miesiąca od narodzin dziecka. Suma 208 800 zł odpowiada łącznej wartości obecnych świadczeń:
- 172 800 zł z programu 800 Plus wypłacane przez 18 lat,
- 36 000 zł w ramach „babciowego”.
Autorzy poddają swój pomysł pod publiczną debatę i wskazują:
„Poddajemy pod dyskusję pomysł, by od 2027 r. zlikwidować powszechność świadczenia 800 Plus na dziecko oraz świadczenia z tytułu . Zamiast tego niech ‘ustawieniem fabrycznym’ polityki prorodzinnej będzie jednorazowy transfer 208 800 złotych na rzecz rodziców w ciągu miesiąca od urodzenia dziecka”.
W ich ocenie budżet państwa w długim horyzoncie czasowym pozostałby zbilansowany, ponieważ środki i tak są wydawane – różniłby się jedynie moment ich wypłaty.
„Mówiąc wprost – w perspektywie długoterminowej to się po prostu w budżecie państwa zbalansuje. Wydamy te same pieniądze, ale być może efektywniej. Jednocześnie zakładamy, że dla rodziców dzieci już urodzonych dwa kluczowe programy demograficzne działają tak, jak dotychczas. Oznacza to w praktyce wyższe wydatki dziś, a niższe w przyszłości”.
Skąd wziąć środki i jakie mogą być skutki
W 2025 roku budżet przeznaczył na 800 Plus około 62,8 mld zł, a na „babciowe” 6,2 mld zł. Jednorazowa wypłata dla wszystkich dzieci urodzonych w ciągu roku kosztowałaby ok. 49,5 mld zł, ale wymagałaby przekazania środków „z góry”.
Wśród możliwych źródeł finansowania wskazuje się m.in. rezygnację z 13. i 14. emerytury, które w bieżącym roku mają kosztować około 33 mld zł. Jednocześnie wraz ze spadkiem liczby urodzeń maleją przyszłe zobowiązania z tytułu 800 Plus.
Autorzy przyznają jednak, że tak wysoka jednorazowa kwota mogłaby wpłynąć na wzrost cen nieruchomości. Proponują więc rozważenie mechanizmów osłonowych dla rynku mieszkaniowego. Rodzice mieliby wybór – pozostać przy obecnym systemie lub zdecydować się na 200 000 Plus.
Demografia wciąż alarmuje
Dane Ministerstwa Cyfryzacji pokazują, że w ciągu pięciu lat liczba urodzeń spadła o 125 tys. Na koniec 2025 roku populacja Polski wynosiła 37,332 mln osób, czyli o 157 tys. mniej niż rok wcześniej. W wielu regionach wskaźnik dzietności spadł poniżej jednego dziecka na kobietę, co oznacza brak zastępowalności pokoleń.
Eksperci ostrzegają, że starzenie się społeczeństwa i malejąca liczba dzieci może w ciągu 25 lat ograniczyć wzrost dochodu na mieszkańca nawet o jedną czwartą.
Przypomnij, że wcześniej pisaliśmy pro podwyżki wynagrodzeń nauczycieli i reformę systemu płac w oświacie.
